De eerste “Dutch Microbiome Day” in Wageningen – een boeiende reis langs de microbiële werelden in en om ons heen
25 juni 2025
Door Hauke Smidt en Hermie Harmsen*

Op 12 juni werd de eerste “Dutch Microbiome Day” gehouden op de Campus in Wageningen. Buikbelang was één van de geassocieerde partners van deze inspirerende dag. Een kleine 150 mensen, waaronder studenten, onderzoekers en entrepreneurs van universiteiten, onderzoeksinstituten en bedrijven, kwamen vanuit heel Nederland en erbuiten erop af. Ze deelden microbioom-gerelateerde onderzoeksresultaten uit verschillende domeinen, uiteenlopend van de gezondheid van mensen, dieren, planten en het milieu. Het bijzondere aan deze dag was de laagdrempelige opzet. Deelnemers werden gevraagd om mondelinge presentaties te geven in de vorm van korte 10-min TED-talks, en posters werden besproken tijdens “poster-walks”, waarbij de posters werden voorgesteld in korte 1-min pitches en dan door het deelnemende publiek besproken. Het was even wennen, maar er kwamen boeiende discussies op gang die over de grenzen van het eigen domein heen strekten. Dat was precies wat de organisatoren beoogden met deze aanpak.
Zo gezien was deze dag ook volledig in de geest van het Holomicrobioom instituut, een nieuw programma dat recent is opgezet in het kader van het Nationaal Groeifonds, en wat door de wetenschappelijk directeur Bas Teusink (VU Amsterdam) werd voorgesteld, en waar Buikbelang ook partner van is.
Op weg naar een symbiotische toekomst
Hoe kunnen microbiële ecosystemen – oftewel microbiomen - helpen bij het bereiken van “sustainable development goals (SDGs)”? In zijn inleidende presentatie gaf Remco Kort (VU Amsterdam en ARTIS-Micropa) verschillende voorbeelden, zoals de “GEEF om je buik” studie, als ook een Citizen Science project met als doel de rol van micro-organismen bij vaginale gezondheid beter in kaart te brengen.
De prijs voor de beste posterpresentatie was weggelegd voor een gerelateerd onderwerp. Yukta Pai (Universiteit van Antwerpen) presenteerde haar resultaten van de Rufaida studie, waarbij de invloed van Ramadan vasten op het microbioom van de darm en de vagina werden onderzocht.

Gedurende de dag werden er ook verschillende nieuwe technologieën en methodes gepresenteerd. Dit waren bijvoorbeeld fotosynthetische korrel-bioreactoren voor de terugwinning van nutriënten uit afvalwater, met als doel een mogelijke toepassing als biologische mest in de landbouw. Een ander voorbeeld waren de capsules die tijdens hun reis door de darm van mens of dier omgevingsfactoren kunnen meten en samples kunnen nemen, zodat naast ontlasting ook de interacties van de gastheer met het microbioom in andere regio’s van de darm beter in kaart gebracht kunnen worden. En ook waren er nieuwe DNA-analyses die uiteindelijk moeten helpen om erachter te komen wat een persoon (of dier) heeft gegeten. Deze “metabarcoding” van voedselconsumptie werd voorgesteld door de Groningse studente Jurate Gumbaragyte, die hiervoor de prijs voor de beste presentatie ontving. De vraag die blijft, is wanneer deze en andere nieuwe ontwikkelingen hun weg kunnen vinden naar brede toepasbaarheid in onderzoek en productontwikkeling.
De dag werd afgesloten met een drankje en een hapje, met daarbij vele ongedwongen interacties tussen de verschillende microbioomonderzoekers. Al met al een dag die zeker voor herhaling vatbaar is. De volgende editie van de “Dutch Microbiome Day” zal worden gehouden op 11 juni 2026 in Groningen.
*Prof. Dr. Hauke Smidt is verbonden aan Wageningen University & Research (WUR).
Dr. Hermie Harmsen is verbonden aan University Medical Center Groningen (UMCG).
Ander nieuws
Wereld Microbioomdag: Tim Spector over de kracht van 30 verschillende planten per week
Op 27 juni is het Wereld Microbioomdag. Buikbelang spreekt met professor Tim Spector, arts, epidemioloog en een van de meest invloedrijke onderzoekers op het gebied van voeding en het darmmicrobioom.26 juni 2026
Nieuw Holomicrobioom Innovatie Instituut bundelt kennis over microbiomen
Het nieuwe Holomicrobioom Innovatie Instituut is officieel van start gegaan. Met een bijdrage van € 200 miljoen uit het Nationaal Groeifonds brengt het instituut onderzoekers, kennisinstellingen, bedrijven en maatschappelijke organisaties samen om kennis over microbiomen sneller te vertalen naar oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen.4 juni 2026
Nieuw onderzoek naar gepersonaliseerde darmgezondheid
Hoewel voedingsvezels bekend staan om hun positieve effect op de darmgezondheid, reageren mensen verschillend op specifieke soorten vezels. Dit maakt het lastig om te bepalen welke vezels het meest effectief zijn voor een individu.28 mei 2026