Darmmicrobioom als sleutel tot herstel bij colitis ulcerosa

Prof. dr. Cyriel Ponsioen, MDL-arts in Amsterdam UMC, en expert op het gebied van darmgezondheid, heeft een baanbrekende methode toegepast voor de behandeling van colitis ulcerosa. Met poeptransplantaties – een behandeling waarbij darmmicrobiota van een gezonde donor worden overgebracht naar een patiënt – heeft hij mooie eerste resultaten behaald bij patiënten met chronische ontstekingsziekten van de darm.

De rol van het darmmicrobioom

Ponsioen richt zich in zijn ‘TURN’- onderzoek op het herstel van een gezonde darmmicrobiota, omdat een verstoring daarvan (ook wel dysbiose genoemd) een rol speelt ontwikkeling en progressie van inflammatoire darmziekten (IBD) zoals colitis ulcerosa en de ziekte van Crohn. De poeptransplantatie, hoewel radicaal, heeft inmiddels baanbrekende gegevens opgeleverd. Zo bleek dat ontstekingen sterk verminderden, en dat de darmen van sommige patiënten significant tot rust kwamen, wat hoop biedt voor de ontwikkeling van nieuwe therapieën voor IBD.

Van laboratorium naar therapie

Het TURN-onderzoek bevindt zich momenteel in de translationele fase, waarin laboratoriumonderzoek wordt vertaald naar praktische toepassingen voor patiënten. Ponsioen en zijn team onderzoeken welke bacteriën uit de poeptransplantatie voornamelijk bijdragen aan een gezond microbioom, en ontwikkelen op basis hiervan een therapie die mogelijk in de toekomst in pilvorm beschikbaar kan komen. Dit zou voor patiënten een minder belastende optie zijn dan de poeptransplantatie. Ponsioen en zijn team streven ernaar om met deze behandeling op termijn 20.000 patiënten te helpen, want als deze behandeling effectief blijkt, verwachten de onderzoekers dat ongeveer 50% van de colitis ulcerosa patiënten gebaat kan zijn bij deze therapie. “Dat zou een fantastische stap voorwaarts zijn!”

Wetenschappelijke vooruitgang en lange termijn

Hoewel de eerste resultaten veelbelovend zijn, benadrukt Ponsioen dat verdere studies noodzakelijk zijn om deze therapie volledig te ontwikkelen. Naar schatting zijn nog zeven tot acht jaar onderzoek nodig voordat de behandeling algemeen toepasbaar kan zijn voor duizenden patiënten. Dit langdurige traject benadrukt het belang van duurzame financiering en steun vanuit de wetenschap en zorgsector.

De waarde van gedurfde onderzoeksfinanciering

Ponsioen: “Doordat MDL Fonds het heeft aangedurfd om dit onderzoek te financieren, zijn wij hele interessante zaken te weten gekomen die kunnen leiden naar een oplossing. Daarnaast zie ik de rol van de stichting met name in voorlichting over alle spijsverteringsziekten.”
MDL Fonds is één van de partners binnen Buikbelang, naast het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) en Wageningen University & Research (WUR).

Met zijn vooruitstrevende aanpak hoopt Cyriel Ponsioen een blijvende bijdrage te leveren aan de behandeling van IBD. Zijn visie en inzet om ‘out of the box’ te denken, brengen vernieuwende inzichten binnen het vakgebied en bieden hoop voor patiënten en zorgprofessionals die werken met darmgezondheidsvraagstukken. Crowdfunding en steun van betrokkenen blijven belangrijk om dit onderzoek naar de volgende fases te brengen en de zorg te verbeteren.

Ander nieuws

Nieuw Holomicrobioom Innovatie Instituut bundelt kennis over microbiomen

Het nieuwe Holomicrobioom Innovatie Instituut is officieel van start gegaan. Met een bijdrage van € 200 miljoen uit het Nationaal Groeifonds brengt het instituut onderzoekers, kennisinstellingen, bedrijven en maatschappelijke organisaties samen om kennis over microbiomen sneller te vertalen naar oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen.

4 juni 2026

Nieuw onderzoek naar gepersonaliseerde darmgezondheid 

Hoewel voedingsvezels bekend staan om hun positieve effect op de darmgezondheid, reageren mensen verschillend op specifieke soorten vezels. Dit maakt het lastig om te bepalen welke vezels het meest effectief zijn voor een individu. 

28 mei 2026

In 5 weetjes: inzichten uit de wetenschap over het darmmicrobioom

In deze rubriek delen we praktijkgerichte kennis over het darmmicrobioom aan de hand van vijf compacte inzichten. Dit keer: opvallende inzichten van vijf experts, opgedaan tijdens de recente cursus “Voeding en darmmicrobioom” van Wageningen University & Research.  

19 mei 2026

• Vorige
• Volgende