Uniek onderzoek combineert gezonder eetgedrag met citizen science voor sterker darmmicrobioom

23 september 2024

Een nieuwe studie onderzoekt de gezondheidseffecten van een verhoogde inname van vezelrijke voeding en gefermenteerde producten op de darmmicrobiota. Het onderzoek maakt gebruik van citizen science. Het is het eerste project dat in nauwe samenwerking met Buikbelang is opgezet. Nu de eerste fase is afgerond, geeft het wetenschappelijke platform Nutrition Research inzage in het studieprotocol.

De GEEF-studie (Gut health Enhancement by Eating favorable Food) onderzoekt de effecten van vezelrijke en gefermenteerde voeding op de darmmicrobiota. Er zijn aanwijzingen dat deze voedingsmiddelen een positief effect kunnen hebben op de darmbacteriën (de darmmicrobiota) en daarmee op de weerstand.

De studie is een gezamenlijk project van de Vrije Universiteit Amsterdam en Buikbelang-partner Wageningen Food & Biobased Research onder leiding van hoogleraar microbiologie Remco Kort en onderzoeker dr. Nicole de Wit.

De GEEF-studie duurde 21-weken en combineerde een gerandomiseerd gecontroleerd onderzoek met elementen van citizen science. Deze benadering betrekt ‘burgers’, ofwel niet-wetenschappers actief bij onderzoek. Zo kregen deelnemers voorlichting over het darmmicrobioom en verzamelden zij zelf het onderzoeksmateriaal, zoals monsters van bloed en ontlasting. Bovendien ontvingen deelnemers zowel bij de start als aan het eind van het onderzoek een persoonlijk rapport over hun darmmicrobiota samenstelling.

Aan het onderzoek deden in totaal 147 gezonde volwassenen mee, die in drie groepen werden verdeeld. De groepen hielden zich acht weken lang aan een dieet, waarbij één groep meer vezels at en één groep meer gefermenteerde producten. Om aan de benodigde hoeveelheden te komen, ontvingen beide interventiegroepen supplementen. De andere (controle-)groep kreeg alleen een algemeen voedingsadvies.

De ontlasting van de deelnemers wordt onderzocht om te kijken welk effect er is te zien in de samenstelling van de darmmicrobiota. Daarnaast wordt in het bloed gekeken naar veranderingen in ontstekingswaarden.

Uniek onderzoek combineert gezonder eetgedrag met citizen science voor sterker darmmicrobioom


De citizen science-aanpak biedt de onderzoekers een aantal voordelen. De verwachting is dat de resultaten relatief succesvol kunnen worden vertaald in haalbare voedingsadviezen. In de eerste plaats hield de dieetinterventie rekening met de persoonlijke voorkeuren van de deelnemers. Ook werd het onderzoek een realistische setting (de thuissituatie) uitgevoerd. Wetenschappers de Kort en de Wit hopen met deze unieke studieopzet een manier te hebben gevonden die een blijvende verbetering in het eetgedrag van de deelnemers stimuleert. De conclusies van het onderzoek volgen later dit jaar.

Het volledige artikel met details over de studie-opzet (het zgn.protocol paper) is te lezen op Nutrition Research. De onderzoekers bedanken alle deelnemers voor hun medewerking en MDL Fonds, Keep Food Simple, Ani Biome, WholeFiberTM, MyMicroZoo en HORAIZON voor hun waardevolle bijdrage aan dit onderzoek.

Ander nieuws

Wat is fibermaxxing – en wat doet dit voor het darmmicrobioom?

Fibermaxxing is een trend die via sociale media populair werd. Mensen proberen zo veel mogelijk voedingsvezels te eten, vaak met het idee hun darmen en gezondheid te verbeteren. De aandacht voor vezels is op zichzelf niet vreemd. Vanuit microbioomonderzoek weten we namelijk dat vezels een centrale rol spelen in de interactie tussen voeding en darmbacteriën. […]

22 januari 2026

Podcast Buikbelang: nieuwe afleveringen in 2026!

Stay tuned: in 2026 komen er weer zes nieuwe afleveringen van onze podcast Buikbelang, waarin we spreken met wetenschappers en artsen over hun onderzoek naar het darmmicrobioom, voeding en aandoeningen.

22 december 2025

In 5 weetjes: waarom peulvruchten goed zijn voor het darmmicrobioom 

In deze nieuwe rubriek delen we praktijkgerichte kennis over het darmmicrobioom aan de hand van vijf compacte inzichten. Dit keer belichten we het recente advies van de Gezondheidsraad om vaker peulvruchten te eten (en minder vaak rood vlees). 

17 december 2025